|
من هم قصهاي دارم
جشنواره داستاننويسان جوان بلخ
سيداسحاق شجاعي
روز يك شنبه 30 جوزا تالار شوراي ولايتي بلخ
شاهد برگزاري محفل جالب و غير معمول بود؛ دانشآموزان داستاننوبس در يك
اجتماع پرشور دورهم جمع شده استعداد و تواناييهاي خود را در هنر
داستاننويسي به نمايش گذاشتند.
در اين مسابقه بيسابقه كه به ابتكار و تلاش داستاننويسان خانه داستان بلخ
و همكاري چندين نهاد مدني ديگر برگزار شده بود، بيش يك صد و شصت دانشآموز
نوجوان از دوازده ليسه دختر و پسر با ارائه آثار خود اشتراك كرده بودند.
هيئت داوران اين مسابقه، از ميان 164 اثر رسيده، ابتدا 30 اثر و سپس هفت
اثر و سرانجام سه اثر برتر را انتخاب كردند.
چندين نهاد جامعه مدني كه تمويل كنندگان اين برنامه بودند، براي 30 نفر
برگزيده مرحله اول تحايفي را در نظر گرفته بودند، پس از آن هفت نفر مرحله
دوم با هدايايي مورد تقدير قرار گرفتند و سرانجام برگزيدگان اول و دوم و
سوم با تحفه هاي نقدي و غير نقدي و لوح يادبود تقدير شدند.
در اين مراسم تعدادي از شخصيتهاي فرهنگي و اجتماعي شركت كرده بودند و حضور
دانشآموزان از ليسههاي مختلف شهر و نيز معلمان و مديران آنها چشمگير
بود. در اين همايش، چند تن به ايراد سخن پرداخته و از اين ابتكار خانه
داستان بلخ قدرداني كردند؛ از جمله قاضي سيدمحمد سامع رئيس كميسيون مستقل
حقوق بشر مزارشريف، محمدظاهر پنهان رئيس معارف ولايت بلخ، صالح محمد گردش
عضو شوراي ولايتي بلخ و شفيق نامدار عضو خانه داستان بلخ.
هفتهنامه عصرنو از اين ابتكار خانه داستان بلخ استقبال كرده چند پرسش را
با تقي واحدي عضو خانه داستان بلخ در ميان گذاشته كه جواب ايشان را با هم
ميخوانيم.
عصرنو ـ برنامه از سوی کدام نهاد پیشنهاد و طراحی شد و تا به نتیجه برسد
کدام مراحل را طی کرد؟
ـ طرح ابتدایی برنامه از سوی خانه داستان بلخ بود و لیکن پس از مشورت با
ریاست دفتر ساحوی شمال کمیسیون مستقل حقوق بشر و مدیریت نهادهای حمایه
اطفال انگلستان، شبکه جامعه مدنی و حقوق بشر، مرکز معلومات و ارتباط
جوانان، سازمان حمایه کودک افغانستان و رادیو نهاد بود که طرح اصلی آن
ریخته شد. نمایندگان این نهادها ضمن نشستی در اول ماه جوزا توافق کردند که
در همکاری با ریاست معارف ولایت بلخ، مسابقه داستان نویسی را میان شاگردان
12 لیسه شهر مزار شریف راه اندازی نمایند.
خوشبختانه ریاست معارف ولایت بلخ همکاری مؤثری در این زمینه داشت و ما
توانستیم نسخههایی از اطلاعیهاي را که بدین مناسبت تهیه کرده بودیم در
اختیار آنها بگذاريم. پس از جمع آوری داستانها، پنج داور، حدود 160
داستان دریافت شده را مورد مطالعه قرار دادند. معیارهای آنها زیاد سخت
گیرانه نبود؛ مهارت در نویسندگی، نثر داستانی و طرح داستانی سه معیاری بود
که داوران بر اساس آن آثار را ارزیابی کردند. مطابق برنامه 30 داستانی که
دارای بیشترین امتیاز گردیدند، به مرحله بعدی راه یافتند. این 30 داستان
مجددا مورد مطالعه داوران قرار گرفتند تا نفرات اول، دوم و سوم هر دو گروه
دختر و پسر مشخص گردد. محفل پایانی نیز مطابق برنامه در 30 جوزا برگزار شد.
عصرنو ـ چه نتایج و اهدافی در نظر داشتید؟ آیا به آن اهداف و نتایج رسیدید؟
- اگر کمی بیشتر شرح بدهم باید بگویم که اعضای خانه داستان بلخ از مدتی به
این سو بر ضرورت تدویر جلسات آموزش برای داستان نویسان تازه کار و
علاقهمندان به داستان نویسی تاکید می کردند. علاقهمندانی که باور داشتیم
در گوشه و کنار شهر زیاد هستند، اما سئوالی که همچنان سر راه ما قرار
داشت. این بود که چگونه آنها را شناسایی و سپس جذب کنیم. راهی که در نهایت
ما برگزیدیم این بود که یک مسابقه داستان نویسی میان شاگردان لیسههای شهر
مزارشریف راه اندازی کنیم. ولی محدودیت امكانات ما را واداشت که به ناگزیر
دست به انتخاب بزنیم. این بود که 12 لیسه را گزینش کردیم؛ شش دخترانه و شش
پسرانه. تلاش کردیم لیسه ها از نقاط مختلف شهر باشد.
شرط شرکت در مسابقه را نیز شمولیت در صنف های 9 الی 12 ماندیم.
عصرنو ـ استقبال دانش آموزان و نیز نهادهای تمویل کننده چگونه بود؟
- ما انتظار چنین استقبالی را از سوی دانش آموزان نداشتیم. اشتراک آنها
فوق العاده بود. فکر می کنم میزان مشارکت دانش آموزان تا حد زیادی بر می
گردد به نحوه مدیریت لیسهها. اینکه چقدر به برنامه هایی از این نوع و به
طور کلی به رشد شاگردان لیسة تحت مدیریت خویش بها قایل می شوند و جدی
هستند. در این جشنواره اشتراک دختران دانش آموز تقریبا دو و نیم برابر
پسران بود؛ 115 دختر در مقابل 45 پسر. و این البته متفاوت از آنچیزی بود
که ما از قبل پیش بینی کرده بودیم.
نهادهای همکار نیز تنها به حمایت مالی بسنده نکردند؛ بلکه به طور صمیمانه
در تمامی زمینهها دوشادوش هم سهم گرفتند. در اینجا لازم می بینم به
نمایندگی از خانه داستان بلخ، از مسئولان تمامی این نهادها و همینطور
مدیران و مسئولان فرهنگی لیسههای شامل در مسابقه به خاطر سهم گیری مؤثر
شان در برگزاری جشنواره داستان نویسی"من هم قصهاي دارم"عمیقا سپاسگذاری
نمایم.
عصرنو ـ برنامه های بعدی شما چیست؟ این برنامه ختم شده یا جریان دارد؟
- برنامه بعدی ما آموزش فنون داستان نویسی به دانش آموزانی است که در این
جشنواره اشتراک کرده بودند. البته برای آن عده که علاقهمند به ادامة نوشتن
داستان باشند. منتها چهارچوب برنامه ی آموزشی ما دقیقامشخص نیست. بعد از
ختم امتحانات دوره لیسه، ما دوباره ارزیابی خواهد کردیم که چه
تعدادی، علاقهمندآموزش فنون داستان نویسی هستند و بر اساس آن طرح آموزش را
برنامه ریزی می کنیم. البته هر جوان علاقهمندی فارغ از اینکه در این
مسابقه حضور داشته یا نه، می تواند در برنامه های آموزشی شامل گردد.
عصرنو ـ در پایان ضمن معرفی خانه داستان بلخ، برنامه های جاری آن را بیان
کنید.
- خانه داستان بلخ یک انجمن ادبی غیر رسمی و فاقد ساختار تشکیلاتی می باشد.
می کوشد در حوزه نقد و آموزش داستان و پیشرفت داستان نویسی در افغانستان
سهمی ایفا کند. هر داستان نویس این ولایت می تواند عضو آن باشد و نقشی در
پیشبرد فعالیتهای آن داشته باشد. ما بودجه ثابتی نداریم و می کوشیم متناسب
با هر برنامه، همکاری ارگانها و اشخاص علاقهمند را جلب کنیم. این خانه از
بیشتر از دو سال به اینسو یک هفته در میان جلسه خوانش و نقد داستان برگزار
می کند و این روزها در تدارک مقدمات برگزاری سومین دور مسابقه سالانه
داستانهای کوتاه میان نویسندگان زیر 30 سال کشور است. داستان تيشلهها در
جشنواره داستاننويسان جوان بلخ رتبة اول را به دست آورد. هاجر سادات زيدي
نويسنده اين داستان متولد 1371 در شهر اصفهان ايران و فعلا متعلم صنف
دوازدهم است. زيدي داستاننويسي را از سال 1387 شروع كرده است. ضمن آرزوي
توفيق روزافزون براي خانم زيدي، اين داستان را با هم ميخوانيم.
|
